Culturele Reis Bilbao, Een Verslag

Een verslag van de culturele reis naar Bilbao, 5 t/m 10 oktober 2015

 

Kunst in BilbaoDe titel van het schilderij was “The Dining Room”. De schilderes Mari Puri Herrero (Bilbao, 1942) die het maakte in 1974, een jaar voor het einde van de Franco-dictatuur in Spanje. Het hing in ‘Bellas Artes Museum’. Een museum voor moderne kunst. Mannen in keurige pakken rondom tafels en rondlopende koks maar niets te eten. Een ingrijpend document uit een van de roerigste tijden in Spanje. Groter contrast met onze reis is eigenlijk niet denkbaar.

Wij genoten van rijk gedekte tafels vol culinaire kunstwerken en volle wijnen. Van moderne architectuur, van gidsen die vol trots over hun stad en hun land spraken, van kunst, van de zon en van elkaar.

Baskenland kent een roerige geschiedenis. De onderdrukking door het Franco-regime, de ernstige overstroming in 1983 en de teloorgang van de scheepsbouw. Na al die misère werd in de 90’er jaren van de vorige eeuw besloten tot een nieuwe, moderne koers. Een koers die leidde tot de voltooiing van de metro in 1993 en de opening van het Guggenheim museum in 1997. Nu is Bilbao een moderne stad met spannende architectuur, vriendelijke inwoners en, hopelijk, een zonnige toekomst. De kans daarop is groot , terugkijkend op deze kunstreis.

Bilbao Guggenheim museumNeem nou de volgende nuchtere vermelding in de reisgids voor de dinsdag, ‘Warme lunch in de Bistro van het Guggenheim’. Broodje bal denk ik dan. Of een leuke uitsmijter. Misschien een groentesoepje. Maar nee, niets van dat alles. Aan twee grote tafels waarop wijn en water maakten we kennis met de moderne Spaanse keuken. Prachtig opgediende spijzen, kunstwerken om te zien en heerlijk om te eten. De kubus van rundvlees met een heerlijke saus zal me nog lang heugen. Mooi en lekker. De wandeling door Bilbao met gids ’s morgen en het bezoek aan het Guggenheim, ook met gids, ‘s middags vormden een fraaie omlijsting van dit culinaire avontuur.

Of ik ooit, hoog in een kathedraal door de galerijen heb gelopen? Of onder een kathedraal tussen de fundamenten van diens voorganger heb rondgekeken? Eerlijk gezegd zou ik zulke ervaringen niet eens bedacht hebben. Toch liepen we op woensdag in Victoria Gasteiz tussen de fundamenten van de voorloper van de kathedraal Santa Maria. En keken we vanaf de pelgrimsgang, hoog in de kathedraal, neer op banken. Hoog en eng voor een hoogtevrezer zoals ik. Maar erg indrukwekkend. Helaas zat die rare witte helm me danig in de weg bij het fotograferen. Iets wat ik in het stadje zelf met z’n aflopende, smalle straatjes, romantische doorkijkjes en fraai beschilderde huizen ruimschoots heb goedgemaakt. Zelfs de papiertjes op de grond in de broodjeszaak werden vereeuwigd. Rommel of belangrijk? De busreis naar de wijnkelder ‘Marques de Riscal’ ging langs de randen van een prachtig natuurgebied, het ‘Parque Natural de Gorbeia’.

Het wijngoed ‘Herederos del Marques de Riscal dateert van 1858 toen Camillo Hurtado de Amézega, Markies van Riscal, een Spaans grootgrondbezitter en diplomaat, begon met het cultiveren van wijnstokken in het district Alava. De rode wijn wordt gebotteld in een fles met een gouden “net”. De rode kleur van de wijn, de gouden kleur van het net en de zilveren kleur van de capsule hebben Frank Gehry geïnspireerd tot het ontwerpen van het kunstzinnige dak boven het hotel. De rondleiding en de aansluitende wijnproeverij was voor mij heel inspirerend. Een goed plan houdt het meer dan 150 jaar uit en biedt, in het hoogseizoen, werk aan 350 mensen. Jammer alleen dat de hotelkamers een gepeperd prijskaartje hadden. De duurste was 1500 eur, per nacht. Daar moet wel veel gratis wijn tegenover staan.

Guggenheim museum BilbaoMet het bezoek aan het ‘Bellas Artes Museum’ op donderdag ben ik begonnen. Indrukwekkende kunst, helemaal als je een idee hebt van het roerige Baskische verleden. Gelukkig hing er ook een bekende meester aan de wand die ik ontdekte dankzij Henk, een echte Karel Appel. Een Nederlander in Baskenland. Dat voelt goed. Net zoals de rondleiding die middag in de ‘Casco Viejo’, de oude stad. Rondlopen in de bron van de geschiedenis, de plek waar begon wat nu een toeristische trekpleister van formaat is. Met nog geen miljoen inwoners in de regio komen er jaarlijks ruim een miljoen bezoekers af op de kunst in de vorm van schilderijen, beeldhouwwerken en architectuur. Kunst een randverschijnsel? Kunst schept. Zoals de chefs die van een schijnbaar simpel gerecht, een stukje belegd stokbrood, een avontuur maken. De Pinxto’s (uitspraak pincho’s) zijn een niet weg te denken hapje in Bilbao. Op de toonbank van iedere, zichzelf respecterende bar, staan ze in vele vormen, maten en prijsklassen. Uitnodigend, smakelijk en mooi.

De Pinxto-tocht bracht ons via een terras, – het weer was verrukkelijk- , naar een knusse bar en naar (voor mij) de topper, La Olla. Veel sfeer, veel wijn en heerlijke hapjes. De gids die ons op deze tocht begeleidde bleek uit München te komen en te weten waarom we in bars al die papiertjes op de grond zagen liggen. Het bleek een marketinginstrument. Hoe meer papiertjes, hoe sterker het signaal ‘hier moet je zijn, velen gingen je voor’. Ergo, hier zijn de lekkerste hapjes.

workshop pinxos maken bij restaurant NiNeu in San VincenteEn dan te bedenken dat wijzelf ook nog aan de bak moesten. Op vrijdag. In San Sebastian, een kustplaats en voormalig zomerverblijf van de Spaanse koningin. Domicilie van restaurant Nineu voor onze Pinxto-workshop en de lunch. Schort voor (om mee te nemen), handen ontsmet en op naar de grootkeuken. Waar alles al klaarstond. Grote garnalen en kleine ansjovisjes, paprika’s en pepertjes, dressing en olijven. De oven heet, de chef, een Engelsman, op scherp en wij op knutselen. Met prikkers, met stokbrood, met aubergine. Afkijken mag en gezellig kletsen ook. Onderwijl nippend(!) aan de wijn die volop werd bijgeschonken. Onvervaard werden grote garnalen van hun schild ontdaan, alles voor de lekkerste pinxto. Het leek wel werken alleen ken ik weinig werk dat zo’n lekker resultaat heeft. Wat nog werd versterkt door de lunch met uitzicht op de rivier en de zee en een ontroerend gedicht voorgelezen door Fenneke.

Tijdens de terugreis werd hier een daar een snurkje waargenomen, naar verluidt ook van mij.

Hoe je kans ziet om zoveel avontuur, nieuwe indrukken en onvergetelijke belevingen in een weekje vakantie samen te persen is me een raadsel. Maar het schijnt te kunnen. Rest dank aan BudoK, Ans en Winnie, voor hun kunstwerk. Een geweldige reis naar Bilbao.

Hans Zwiers

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *